Εἶμαι ὅ,τι δηλώνω;

16/2/10

Εἶμαι ὅ,τι δηλώνω;

τοῦ Νίκου Θεοδώρου, δημοσιεύθηκε στὸ Screw #5, 2/2009

Ἀπὸ τὴν ὥρα ποὺ γεννιόμαστε, οἱ ἄνθρωποι μᾶς ἀποδίδουν ἰδιότητες. Οἱ γονεῖς μᾶς δηλώνουν πὼς εἴμαστε παιδιά τους καὶ μᾶς ἐνημερώνουν ἂν εἴμαστε κοριτσάκια ἢ ἀγοράκια. Οἱ δασκάλες στὸ σχολεῖο μᾶς χαρακτηρίζουν καλοὺς/-ὲς ἢ κακοὺς/-ὲς μαθητές/-τριες. Ἡ ἀστυνομία, ὅταν βγάζαμε ταυτότητα μέχρι τὸ 2001, μᾶς χαρακτήριζε Ἕλληνες/-ίδες καὶ Χριστιανούς/-ὲς Ὀρθόδοξους/-ες (εἴτε θέλαμε εἴτε όχι). Ἡ κοινωνία μᾶς κατηγοριοποιεῖ ὡς ὄμορφους/-ες ἢ ἄσχημους/-ες, στρέιτ ἢ γκέι, ἄντρες ἢ γυναῖκες καὶ ὁ κατάλογος δὲν ἔχει τέλος.

Ὅλες αὐτὲς οἱ ἐτικέτες ἔχουν θετικὴ καὶ ἀρνητικὴ χροιά. Κάποια ἄτομα ἀσφυκτιοῦν, δὲν θέλουν νὰ φορᾶνε ταμπέλες. Κάποια ἄλλα ἐξυπηρετοῦνται ἀπὸ τὴν κατηγοριοποίησι, ἐπιλέγουν μόνα τους τὶς ταμπέλες τους καὶ τὶς φορᾶνε. Αὐτοπροσδιορίζονται.

Τὸ πρόβλημα ἔρχεται ὅταν ὁ αὐτοπροσδιορισμός μας διαφέρει ἀπὸ τὸν προσδιορισμὸ ποὺ μᾶς δίνει τὸ ὑπόλοιπο κοινωνικὸ συνόλο ἢ ἔστω ἕνα μέρος του. Ὅταν ἡ ἐτικέτα ποὺ ἐπιλέγουμε νὰ φορέσουμε (ἢ νὰ μὴν φορέσουμε) συγκρούεται μὲ τὴν ἐτικέτα ποὺ μᾶς φοροῦν οἱ ἄλλοι. Τότε τίθονται ἐνδιαφέροντα ἐρωτήματα ποὺ ζητοῦν ἀπάντησι. Εἶναι στρέιτ ἕνας ἄντρας ποὺ πηγαίνει μὲ ἄλλους ἄντρες; Εἶναι γυναῖκα τὸ ἄτομο ποὺ φορᾷ γυναικεῖα ροῦχα καὶ φέρει γυναικεῖο ὀνοματεπώνυμο ἀλλὰ διατηρεῖ τὰ ἀντρικὰ σεξουαλικὰ ὄργανα; Εἶναι Μακεδόνας ὁ κάτοικος τῆς (πρώην γιουγκοσλαβικῆς) Δημοκρατίας τῆς Μακεδονίας; Εἶναι λεσβίες οἱ ὁμοφυλόφιλες γυναῖκες, ἁπλὰ ἐπειδὴ ἡ Σαπφὼ ἦταν ἀπὸ τὴ Λέσβο; Εἶναι κασέρι κάθε κίτρινο τυροκομικὸ προϊόν;

Καθένας καὶ καθεμιά μας ἔχει τὴ δική του/της ἀπάντησι. Αὐτὴ ἡ ἀπάντησι ὅμως ἀφορᾷ μόνο τὸ ἄτομο ποὺ τὴ δίνει. Ἡ δική μου ἀπάντησι δὲν δεσμεύει αὐτὲς τῶν ἄλλων καὶ τανάπαλιν. Ἀντικειμενικὴ ἀπάντησι ὑπάρχει ὅμως; Ὑπάρχει οἰκουμενικὸς τρόπος νὰ ἀπαντήσουμε; Ὑπάρχει ἀσφαλής, πεπερασμένος καὶ ἀποτελεσματικὸς ἀλγόριθμος ὑπολογισμοῦ τῆς ἀπάντησης; Κι ἂν ναί, ἔχουμε δικαίωμα ὡς κοινωνία νὰ παρακάμπτουμε τὸν αὐτοπροσδιορισμὸ τῶν ἀνθρώπων καὶ νὰ ἀπονέμουμε ἐτικέτες σ' αὐτούς, μόνοι ἐμεῖς, χωρὶς νὰ μᾶς νοιάζῃ πῶς νιώθουν οἱ ἴδιοι; Πῶς νομιμοποιούμαστε νὰ τὸ κάνουμε;

Ἀλήθεια, εἶμαι αὐτὸ ποὺ ἀποφασίζω ἐγὼ ὅτι εἶμαι ἢ αὐτὸ ποὺ θεωροῦν οἱ ἄλλοι πὼς εἶμαι;